WASHINGTON, DC (NV) – Tòa Bạch Ốc và Bộ Giao Thông Mỹ hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Mười Một, kêu gọi Quốc Hội chuẩn chi thêm $30.1 tỷ để hiện đại hóa hệ thống kiểm soát không lưu và nâng cấp các phi trường trên toàn quốc. Đề nghị được đưa ra sau hàng loạt sự cố kỹ thuật gây đình trệ hàng ngàn chuyến bay, cùng những lo ngại về an toàn hàng không, theo Reuters.
Trong thư gửi Quốc Hội, Bộ Trưởng Giao Thông Sean Duffy và Giám Đốc Văn Phòng Quản Lý Ngân Sách Tòa Bạch Ốc Russell Vought nhấn mạnh khoản đầu tư này cần thiết để thay thế công nghệ lỗi thời, nâng cấp mạng viễn thông, cải thiện các đài kiểm soát không lưu và hiện đại hóa cơ sở hạ tầng hàng không Mỹ.
Theo kế hoạch, $10.1 tỷ sẽ được dành cho hệ thống kiểm soát không lưu, trong đó $7.2 tỷ nhằm xây dựng nền tảng điều hành tự động thống nhất và trang bị các trạm làm việc mới cho nhân viên kiểm soát không lưu. Khoảng $2 tỷ khác được dành cho công nghệ điện toán đám mây.
Ngoài ra, chính phủ đề nghị chi $2 tỷ để thay thế hoặc nâng cấp các đài kiểm soát không lưu thuộc Cơ Quan Hàng Không Liên Bang (FAA), và $18 tỷ cho các dự án cải thiện phi trường, trong đó $10 tỷ dành riêng cho việc hiện đại hóa hoặc thay thế những nhà ga hành khách xuống cấp.
Đề nghị được đưa ra trong bối cảnh hệ thống kiểm soát không lưu Mỹ vẫn sử dụng nhiều thiết bị có tuổi đời hàng chục năm. FAA thậm chí phải tìm mua linh kiện thay thế qua những trang đấu giá trên mạng để duy trì hoạt động của một số thiết bị cũ.
Tuần trước, FAA cho biết cơ quan này dự định loại bỏ hoàn toàn các đĩa mềm, một công nghệ lưu trữ dữ liệu đã lỗi thời, hiện vẫn được sử dụng tại hơn 400 cơ sở kiểm soát không lưu để truyền tải thông tin thời tiết và những dữ liệu quan trọng khác. Công việc dự kiến hoàn tất trước cuối năm 2028.
Theo ông Duffy và ông Vought, FAA đã thay thế 68% hệ thống viễn thông sử dụng dây đồng cũ bằng mạng cáp quang tốc độ cao.
Những trục trặc kỹ thuật liên tiếp trong thời gian qua càng làm nổi bật nhu cầu cải tổ.
Hồi Tháng Chín, một hệ thống điện tại cơ sở kiểm soát không lưu ở Philadelphia gặp trục trặc, trong khi một nhóm công nhân xây dựng vô tình cắt đứt cáp quang tại New Jersey. Hai sự cố khiến hàng ngàn chuyến bay trên khắp vùng Đông Bắc nước Mỹ bị trì hoãn hoặc hủy bỏ.
Trước đó, hồi Tháng Giêng, 2025, vụ va chạm trên không gần phi trường Ronald Reagan Washington National Airport khiến 67 người thiệt mạng, làm dấy lên những lo ngại về an toàn hàng không.
Tháng Bảy, 2025, Quốc Hội đã thông qua khoản ngân sách $12.5 tỷ trong năm năm nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát không lưu và tuyển thêm nhân viên điều hành bay. Tuy nhiên, chính phủ cho rằng khoản tiền này chưa đủ để hoàn tất những nâng cấp cần thiết.
Các hãng hàng không lớn, gồm American Airlines, Delta Air Lines, United Airlines và Southwest Airlines, đều bày tỏ ủng hộ đề nghị ngân sách mới.
Chính quyền Tổng Thống Donald Trump đang thúc giục Quốc Hội do đảng Cộng Hòa kiểm soát thông qua khoản ngân sách trước khi kết thúc năm 2026. Theo Reuters, đảng Dân Chủ sẽ nắm quyền kiểm soát Quốc Hội từ Tháng Giêng, 2027, sau cuộc bầu cử giữa kỳ vừa qua.
Về mặt chính sách, việc hiện đại hóa hệ thống hàng không có thể giúp giảm nguy cơ gián đoạn các chuyến bay và cải thiện an toàn cho hành khách. Tuy nhiên, đề nghị chi thêm $30.1 tỷ cũng đặt ra câu hỏi về việc giám sát chi tiêu, tiến độ thực hiện và trách nhiệm của FAA trong quản lý các dự án.
Đối với hàng triệu hành khách Mỹ, vấn đề quan trọng không chỉ là Quốc Hội có chuẩn chi khoản ngân sách này hay không, mà còn là bao giờ những khoản đầu tư đó thực sự giúp các chuyến bay an toàn hơn và giảm tình trạng chậm trễ kéo dài. (MPL)
