„Ég er hjá foreldrum mínum núna, þau búa annars staðar í Drammen,“ segir Kenneth Evensen, fjölskyldufaðir fjögurra manna fjölskyldu í Krogstadelva í norska bænum Drammen sem varð heimilislaus í dag og horfði beinlínis á heimili sitt brenna í mesta hamfarabruna á friðartímum sem Norðmenn hafa horft upp á síðan brann í Hemnesberget í Nordland-fylki í apríl 1923 þegar 400 manns urðu heimilislausir og 130 hús gjöreyðilögðust.
Hugsanlega verða húsin fleiri í Drammen þegar upp verður staðið en hundrað hús eru talin ónýt þegar þetta er skrifað.
Fyrsta tilkynning um brunann barst slökkviliði klukkan 15.36 í dag og má nefna það sem forvitnilega tilviljanatölfræði að ekki er ýkjalangt frá Drammen til miðaldabæjarins Tønsberg sem varð stórbruna að bráð árið 1536. Norskir bæir hafa þó margir hverjir brunnið oft, svo sem Skien í Telemark sem brann átta sinnum frá 1652 til 1886.
Sex slökkviliðsþyrlur hafa síðan síðdegis flogið milli brunans í Krogstadelva og árinnar í Drammen í kappflugi við tímann en enn sem komið er hefur slökkvilið enga stjórn á brunanum nú þegar þetta er skrifað um miðnæturskeið.
Skjáskot/Myndskeið frá nágranna
Augnablikið sem aldrei gleymist
„Ég var að vinna heima og við konan mín urðum eldsins vör rétt fyrir fjögur,“ heldur Evensen áfram, „við sáum reykjarmökkinn bara breiðast út og það var alveg ljóst að slökkviliðið átti ekkert í þetta, það kom mjög seint á vettvang,“ segir hann frá.
Þau fjölskyldan hafi ákveðið að koma sér út tímanlega „og þá var lögreglan komin og hjálpaði okkur. Hitastigið hefur verið mjög hátt í Noregi og í Drammen undanfarið svo þetta hefði ekki átt að koma á óvart. Þegar við vorum komin til foreldra minna vildi þau keyra út eftir og sjá hvort þetta yrði hugsanlega í lagi og ég fór með þeim,“ segir Evensen áður en hann kemur að augnabliki sem aldrei gleymist honum.
„Þegar ég leit þarna upp eftir brekkunni, að heimili mínu, sá ég alla húsaröðina, sem við búum í, brenna, og ég get sagt þér, af því að þú ert að skrifa fyrir íslenska lesendur, að þarna í Stenseth í Krogstadelva búa margir Íslendingar sem hafa misst heimili sín,“ segir viðmælandinn.
„Við erum í áfalli. Hér eru áfall og vantrú ríkjandi, svona stór bruni hefur ekki orðið í bænum okkar lengi, held að það hafi gerst síðast 1866,“ segir Kenneth Evensen við mbl.is. Fjöldi Íslendinga missti einnig heimili sín í Drammen í dag.
Ljósmynd/Aðsend
„Þetta er bara farið“
Aðspurður segir hann þrjú elstu börnin flutt að heiman en tvö yngstu enn búa heima svo þau hafi verið fjögur af sjö manna fjölskyldu sem misstu heimili sitt í hamförunum í Drammen sem stórbruninn í Lærdal 18. janúar 2014 kemst ekki í hálfkvisti við – þar eyðilögðust 42 hús algjörlega af 60 sem í brunanum lentu.
„Nú er ég búinn að sjá loftmyndir í fjölmiðlum og ég get sagt þér það að það er ekki neitt eftir af þessu hverfi, það stendur ekki einn reykháfur eftir, þetta er bara farið, þetta er allt farið,“ segir Evensen sem þó ber sig mjög vel. Öll fjölskyldan auðvitað heil á húfi og enn sem komið er hefur ekkert alvarlegt manntjón orðið í stórbrunanum í Drammen.
Hvað tekur þá við hjá ykkur núna?
Viðmælandinn byrjar svarið á stuttri þögn, svar við spurningu sem hann hafði aldrei búist við að þurfa að velta fyrir sér fyrir aðeins tíu klukkustundum.
„Nú eru það bara tryggingarnar, eignaskýrslan og allt það, og svo að finna út hvar við ætlum að búa. Fjölskylda og vinir hjálpa okkur auðvitað núna í byrjun og ég veit að sveitarfélagið er komið með alla, sem misstu heimili sín, inn á hótel hérna. Við þurfum ekki á því að halda, við erum með gott fólk í kringum okkur, aðalmálið er að finna okkur nýtt heimili,“ segir Drammen-búinn og aftur tekur stutt þögn við – hugsunin er yfirþyrmandi, hann sat heima hjá sér og var að vinna fyrir nokkrum klukkutímum.
Samstöðu Norðmanna við brugðið
Hvernig er stemmningin í Drammen núna?
„Við erum í áfalli. Hér eru áfall og vantrú ríkjandi, svona stór bruni hefur ekki orðið í bænum okkar lengi, held að það hafi gerst síðast 1866. Hitinn og vindurinn hafa haft mikið að segja, þrátt fyrir að lögregla og slökkvilið geri allt sem þessir aðilar geta eru hundrað hús farin hérna, en samstaðan er mikil, við Norðmenn stöndum alltaf saman, þannig hefur það alltaf verið. Ég á góða að sem hafa boðið okkur gistingu og fyrir það erum við afskaplega þakklát,“ segir Kenneth Evensen að lokum, fjölskyldufaðir í Drammen sem horfði á heimili sitt hverfa í logahaf í dag.
